خانه > فلسفه و منطق, یک قطره فلسفه > یک قطره فلسفه – سه

یک قطره فلسفه – سه

به استنتاج زیر توجه کنید:

۱ دانه گندم تشکیل یک پشته گندم نمی‌دهد.

اگر ۱ دانه گندم تشکیل یک پشته نمی‌دهد، پس ۲ دانه گندم هم تشکیل یک پشته نمی‌دهد.

اگر ۲ دانه گندم تشکیل یک پشته نمی‌دهد، پس ۳ دانه گندم هم تشکیل یک پشته نمی‌دهد.

اگر ۹۹۹۹ دانه گندم تشکیل یک پشته نمی‌دهد، پس ۱۰۰۰۰ دانه گندم هم تشکیل یک پشته نمی‌دهد.

———————————————————————————–

۱۰۰۰۰ دانه گندم تشکیل یک پشته گندم نمی‌دهد.

کجای این استنتاج نادرست است؟ دقیقا از کدام نقطه به بعد شما تعداد قابل شمارشی دانه‌ی گندم را یک پشته می‌دانید؟ این پارادوکس (تناقض‌نما) نمونه‌ای از پارادوکس‌های پشته‌ای [یا شمارشی] (Sorites Paradoxes) است. یک نمونه‌ی دیگر آن:

آیا شما مردی را که فقط ۱ دانه مو روی کله‌اش داشته باشد تاس می‌دانید؟ بله.

آیا شما مردی را که فقط ۲ دانه مو روی کله‌اش داشته باشد تاس می‌دانید؟ بله.

اما شما مردی که را ۱۰۰۰۰ دانه مو روی کله‌اش داشته باشد تاس نمی‌دانید.

دقیقا از کدام نقطه به بعد مرد را تاس ندانسته‌اید؟

صورت کلی این نوع پارادوکس‌ها به صورت زیر است (با تشکر از \LaTeX و وردپرس!):

 P_1 \\ if\ P_1\ then\  P_2 \\ if\ P_2\ then\  P_3 \\ \cdots \\ if\ P_{n-1}\ then\  P_n \\ --------------\\ P_n

در این‌جا می‌توانید توضیحات و نمونه‌های دیگری از این نوع پارادوکس را ببینید.


بامدادی نجواها یک‌عکاس [silent-clicks]
استفاده از مطالب و عکس‌های منتشر شده در وبلاگ‌ها و فوتوبلاگ‌های من به شرط «نقل قول دقیق»، «ذکر ماخذ» و «ارجاع لینک به اصل پست» بلا مانع است.
  1. نوامبر 22, 2009 در 5:21 ب.ظ. | #1

    فكر كنم منطق فازي براي حل اين مشكل متولد شد!

    • خودم
      نوامبر 25, 2009 در 7:59 ق.ظ. | #2

      نکته‌ی جالبیه. واقعا هم تنهای چیزی که می‌تونه پاسخ پارادوکس‌های منطق کلاسیک رو بده نگاه فازی هست.

  2. نوامبر 22, 2009 در 5:24 ب.ظ. | #3

    يك نكته كوچولو!
    Ifي كه نوشته‌ايد ايتاليك است در حالي كه نبايد باشد! چون متغيرها را به صورت ايتاليك مي‌نويسند و توابع را به صورت معمولي و بردار و ماتريس را به صورت بولد.

    • خودم
      نوامبر 23, 2009 در 1:46 ب.ظ. | #4

      جدی؟ چکار کنم که این‌طور نباشه؟

  3. ماهی
    نوامبر 22, 2009 در 5:48 ب.ظ. | #5

    فصه ی همون اندازه ی کافی ِ دوست داشتن برای عاشق بودنه

    • خودم
      نوامبر 25, 2009 در 8:00 ق.ظ. | #6

      اندازه‌ی کافی دوست داشتن…
      آره :)

  4. نوامبر 22, 2009 در 9:49 ب.ظ. | #7

    اين سوال همون سواليه كه وسايل ارتباط جمعي رو هم گرفته! از چند نفر به بعد جمع حساب ميشه؟؟؟؟؟

    • خودم
      نوامبر 23, 2009 در 1:46 ب.ظ. | #8

      احتمالا :)

  5. پیمان
    نوامبر 22, 2009 در 11:06 ب.ظ. | #9

    خوب بستگی به تعریف پشته داره! از یک محدوده اعداد بیشتر رو تعریف کنیم پشته مساله حله!

    • خودم
      نوامبر 23, 2009 در 1:47 ب.ظ. | #10

      بله البته ولی مشکل اصلی رو حل نمی‌کنه. چطور می‌خواهی از یک تعداد معینی به بعد را پشته تعریف کنی. در واقع اصل مساله هنوز باقی است.

  6. هادی
    نوامبر 24, 2009 در 10:02 ب.ظ. | #11

    یه موقعی با دوستم بحث میکردم که اگه روزی از یه بچه نگه داری کنه که بچه خودش نباشه کی میتونه بگه که بهش علاقه پیدا کرده 1 روز؟ 2 روز؟ 3 روز؟ … 365 روز؟ …. 3650 روز؟ …..
    بالاخره یه روزی رو باید بگه. و اون روز با روز قبلی چه فرقی داره. و روز قبلی با روز قبل ترش چه فرقی و همینطور…. تا به روز اول میرسیم.

    به نظرم این رو با قرار داد و تعریف کردن بازه باید حل کرد.

    • خودم
      نوامبر 25, 2009 در 8:10 ق.ظ. | #12

      موافقم. این هم از همین دسته از پارادوکس‌هاست. جالبه که در عمل تجربه شده :)

  7. می 6, 2010 در 10:20 ب.ظ. | #13

    ببخشید استاد، “Sorties” یا “Sorites” ؟

    • خودم
      می 7, 2010 در 12:04 ق.ظ. | #14

      مرسی علیرضا. درستش همونه که شما گفتید:
      http://www.seop.leeds.ac.uk/entries/sorites-paradox/

      در متن اصلاح کردم.

  1. هنوز دنبالکی دریافت نشده.