سکوت فعال، یک استراتژی حیرت‌انگیز است

نکته‌ای که حرکت اعتراضی مردم در این روزهای اخیر را منحصر به فرد می‌کند و من (و دیگران) را شوکه کرده است، رفتار نسبتا پخته، آرام و عقلانی‌ای است که توده‌های مردم از خود نشان می‌دهند. شاید در روزهای اول (مثلا شنبه، 23 خرداد) حرکت مردم پراکنده، غیر متمرکز، تند و احساسی بود. اما این روند با سرعت عجیبی عوض شده است.

مردم آرام‌تر می‌شوند. نه این‌که دلسرد شوند یا گوشه‌گیری کنند. برعکس، حضورشان فراگیرتر می‌شود. اما دیگر شعارهای تند نمی‌دهند و اگر کسی از میان جمع شعار تندی بدهد به آرامش دعوتش می‌کنند (مثلا در روز دوشنبه، 25 خرداد در خیابان آزادی)  این پدیده‌ای نوین است و کاملا خلاف آموزه‌هایی است که درباره‌ی روان‌شناسی توده‌ها خوانده‌ایم. توده‌ها وقتی گردهم می‌آیند تمایل دارند به سمت واکنش‌های گله‌وار و فاقد ادراک (حرکت‌های عاطفی) حرکت کنند، به خصوص در شرایط ویژه‌ای که محرک‌های احساسی‌ای مانند خشم، هیجان، اندوه، سرخوردگی و امید با هم ترکیب شده باشند.

اما مردمی که من می‌بینم، به سرعت در حال کنترل کردن رفتارهایشان هستند و هوشمندانه و هم‌بسته استراتژی «سکوت فعال» را پیشه ساخته‌اند. روز سه‌شنبه (26 خرداد) در خیابان ولی‌عصر سکوت مردم کامل بود. دیگر کسی «هیس» نمی‌گفت و علت «سکوت و آرامش» را به دیگری توضیح نمی‌داد. همه ساکت بودند. پلاکاردها در دست و گاه و بی‌گاه دست‌ها به نشانه‌ی پیروزی بالا و حرکت مواج و آرام. امروز (چهارشنبه، 27 خرداد، خیابان کریم‌خان) این روند حتی از سه‌شنبه هم بالغ‌تر شده بود. مردم به سرعت در حال شکل‌دادن استراتژی اعتراض خودشان هستند: سکوت فعال.

اما موضوع حتی از این هم فراتر می‌رود. میزان این کنترل و شعور جمعی به حدی بالاست که از میان خود جمعیت گروه‌هایی به کنترل ترافیک می‌پردازند. این افراد در تقاطع‌هایی که خودروها پشت صفوف فشرده‌ی مردم در انتظار هستند مردم را به توقف دعوت می‌کنند. مردم با توافقی شگفت‌انگیز و بدون سر و صدا و هول دادن (که بی‌تعارف در خیلی از جمع‌های ایرانی عادی است!) می‌ایستند و مسیری برای عبور خودروها باز می‌کنند. بعد از چند دقیقه، مردم به راه‌پیمایی آرام خود ادامه می‌دهند.

در این روزها متوجه نمایش حیرت‌انگیز آگاهی اجتماعی و شعور سیاسی مردم شده‌ام. اعتراف می‌کنم که از دیدن این صحنه‌ها شگفت‌زده می‌شوم و همان‌قدر که از وضعیت موجود کشورم نگران هستم، با دیدن رفتار عقلانی، آرام و گروهی مردم به آینده‌ امیدوار می‌شوم.

نکته‌: مدعی نیستم که مردم ایران یک شبه ره صدساله رفته‌اند. البته که هنوز در میان همین مردم گرایش‌های تندرو یا افراطی وجود دارند و البته که این تحولات متعلق به یک شب و یک سال نیست که نتیجه‌ی تاریخ انقلاب مردم ایران است.

تردید ندارم که حضور اعتراضی میلیونی، فعال و خاموش مردم یک حرکت تاریخی و خیره کننده است. باور کنید تاریخ ایران چنین چیزی را به خاطر ندارد ولی برای همیشه آن‌را به خاطر خواهد سپرد.


بامدادی نجواها یک‌عکاس [silent-clicks]
استفاده از مطالب و عکس‌های منتشر شده در وبلاگ‌ها و فوتوبلاگ‌های من به شرط «نقل قول دقیق»، «ذکر ماخذ» و «ارجاع لینک به اصل پست» بلا مانع است.
Advertisements

19 دیدگاه برای «سکوت فعال، یک استراتژی حیرت‌انگیز است»

  1. اقاي بامدادي اون جمله ي كه البته از جماعت ايراني بعيد است به نظرم تو نوشتتون تو ذوق ادم مي زنه حداقل اين روزها
    ———————————————————-
    بامدادی: با خودمون که تعارف نداریم، داریم؟
    ولی حق با شماست، اندکی مودبانه‌ترش کردم.
    ممنون.

    دوست داشتن

  2. واقعا آدم حیران می ماند چرا در برگه های رای کدهای {44 ، 55 ، 66 ، 77 } را برای {احمدی نژاد، رضایی، کروبی، موسوی} انتخاب کردند؟ مگر مجموعه اعداد {1، 2، 3، 4} چه اشکالی داشت که کد به حساب بیایند؟

    و اگر می خواستند کد دو رقمی داشته باشند، چرا مجموعه اعداد {14،13،12،11} را یا مجموعه اعداد {11 ،22، 33 ، 44} را در نظر نگرفتند که با شماره ردیف اسم نامزدها همخوانی داشته باشد. یعنی {1-احمدی نژاد، 2-رضائی، 3-کروبی، 4-موسوی}

    ببینید این همه بلوا و آشوب در کشور، این خون بیگناهانی که بر زمین ریخته شد… باید مسئولین انتخابات به سبب قصور در انجام وظایف خود که منجر به جنایت شده است محاکمه و مجازات شوند!

    دوست داشتن

  3. نه قطعاً یک شبه ره صد ساله نرفتیم، این چیزی بود که بودیم اما باور نداشتیم. یعنی هیچ وقت تجربه این رو بهمون ثابت نکرده بود.
    من هم به شدت خوشحالم، این‌هایی که گفتین همه با توجه به این که آدم‌های توی جمع تنوع فرهنگی دارن تا حدود زیادی، خیلی عجیب و عالیه. شعور جمعی می‌باره جداً.
    همشهریام و هم وطنام رو خیلی بیشتر از قبل دوست دارم و خیلی بیشتر از قبل براشون احترام قائلم.
    این روزها یه علامت مشترک، یه دستبند سبز یا یک ویکتوری کافیه تا کلی لبخند از طرف آدم‌های غریبه به خودت جذب کنی.
    امیدوارم اهداف سیاسی هیچ جناحی حکم به برهم زنی آرامش این همبستگی نکنه، واقعاً امیدوارم.
    و یک عالمه امیدواری دیگه.

    دوست داشتن

  4. بعد از شوک 23 خرداد جنبش سکوت یک حرکت بی نظیر و بیادماندنی برای ما شد که سرخوردگی رو تبدیل به امید کرد
    زنده باد مردم،پاینده باد ایران.

    دوست داشتن

  5. آقای بامدادی
    کاش فقط تهران را نمی دیدید! فکر کرده اید شهرستان ها به موسوی رای داده اند که اینچنین طلبکارانه هر روز به خیابان می روید؟ شما تهرانی ها خود را تافته جدا بافته فرض می کنید
    اون جمعیت ملیونی به ظاهر زیاد است. اما آن15 ملیون روستایی که بیشترشان به حریف رای داده اند آدم نیستند؟ البته در نگاه شما

    دوست داشتن

    1. من نمی دونم چه اصراری دارید طرفداران موسوی رو مختص تهران بدونید. دلیلتون چیه ؟ چرا باید موسوی فقط در تهران بیشتر رای آورده باشه. لطفا بگویید به چه دلیل نسبت طرفداران موسوی به احمدی نژاد در تهران بیشتر از دیگر شهرستانها است یعنی چه تفاوتی بین تهران با شهرهایی مثل شیراز، تبریز ، رشت و… وجود دارد که باعث شده تهرانی ها بیشتر به موسوی رای بدهند . آیا چیزی در هوای تهران یا آب تهران وجود دارد که موجب علاقه پایتخت نشین ها به موسوی شده ؟ من خودم به کروبی رای دادم ولی اون چیزی که درشهر نسبتا کوچک خودم می دیدم این بود که بالای 70 درصد شهری ها به موسوی رای دادند ( البته من هم مثل شما نظرسنجی نکردم)
      تقلب در انتخابات خیلی روشنه . شما لطفا این سایت رو ببینید : http://www.ayandenews.com/fa/pages/?cid=8941
      همین دو ساعت پیش هم محسن رضایی در گفتگوی ویژه خبری تایید کرد که در بسیاری از شهرهای کشور بین 95 درصد تا 140 درصد واجدین شرایط در انتخابات شرکت کردند! مثلا دراستان یزد بیش از 100 درصد واجدین شرایط در انتخابات شرت کردند! نفت 141 درصد- طبس 101 درصد – دنا 127 درصد – ابو موسوی 115 درصد.» در کل در 26 استان کشور ( 26 استان !!! ) ، حوزه‌های انتخابیه‌ای وجود دارد که در آنها مشارکت غیرطبیعی یعنی از 95 درصد به بالاتر دیده شده که تحقق میزان این مشارکت از نظر علمی غیرممکن است، چرا که حداقل از هر 20 نفر واجد شرایط، قطعا یک نفر به دلیل بیماری، مهاجرت، مرگ اعلام نشده، مخالفت با انتخابات، مشغله کاری، ‌مسافرت و… قادر به رأی دادن نمی‌باشد و در طول تاریخ انتخابات ایران و کلیه کشورهای دارای دموکراسی، ‌رأی بیش از 95 درصد واجدان شرایط دیده نشده، بنابراین بررسی صحت دست‌کم 200 حوزه انتخابیه که در آن تعداد آرا از 95 درصد واجدین شرایط اعلام شده» توجه داشته باشیم که این موارد درواقع مواردیست که به اصطلاح گندش دراومده. یعنی چون خیلی تابلو هست که حداقل در این موارد تقلب شده – و کسی نمی تونه تقلب در این شهر ها رو رد کنه – گرنه معلوم نیست چند تا شهر آمار 50 درصدشون شده 70 درصد یا آمار 60 درصدشون شده 80 درصد.

      دوست داشتن

    2. من هم به كروبي راي دادم اما از3 شهرستان (بحز تهران) اراك،تبريز و يزد خبر دارم و ميدونم كه اكثرا به موسوي راي دادن.كافيه آدم فقط يه بررسي كوچيك كنه،كسي كه اين تقلب را باور نكنه،خودشو گول زده!

      دوست داشتن

      1. و البته باید هم خودش را گول بزنه تا تقلب را باور کنه
        اون هم تقلبی که موسی برای اثبات کردنش، کلی زحمت کشید ه و آخر کار 4 تا مطلب خرد را بیان کرده
        واقعا باید خودش را گول بزند تا این تقلب را باور کند

        دوست داشتن

  6. ایرانی ها خصلت خوب زیاد دارند موقعیت ظهور ندارند.
    من بعد از مدت ها سرخوردگی به ایرانی بودنم افتخار می کنم.

    هموطن پابدار باشی.

    دوست داشتن

  7. اين نظر سنجي را لابد شما هم ديده ايد.
    http://www.huffingtonpost.com/robert-naiman/based-on-terror-free-tomo_b_215423.html

    اما فكر كنم ديگر تقلب برايتان موضوعيت ندارد. لااقل اين صراحت را داشته باشيد وبگوييد با اينكه اقليت هستيم مي خواهيم حاكم باشيم. اينطور خيلي انساني تر است تا ادعاي دموكراسي و تقلب.

    دوست داشتن

  8. بله . سکوت چیز خیلی خوبی است .

    به تمدد اعصاب کمک مینماید .

    انشاءالله فریاد های الله و اکبر بعضی ها که راس ساعت 10 شب و زمان استراحت بعضی های دیگر با همراهی کلیه اعضای فامیل و بچه ها و عیال مربوطه و همراه با خنده و شادی و کف زدن و تفریح و سوت انجام میپذیرد هم از این پس » به شکل صامت » اجرا شود .

    دوست داشتن

  9. آن حوزه هایی که فرمودید شرکت 95 درصدی داشته اند » که خیلی عجیب است » که البته از نظر بنده اصلا هم عجیب نیست ، بفرمایند مجددا با بررسی نام و شمارۀ ملی شمارش بفرمایند .

    امنیت و ثبات مملکت را چرا بر هم میزنند ؟؟

    در این شرایط فکر مکنید وضعیت سرمایه گذاری و کسب و کار چه صورتی پیدا خواهد کرد ؟؟

    در ضمن ، افرادی که دم به ساعت در حال تجمع هستند فکر نمیکنید کمی بیکارند ؟؟ و یا نیمه مرفه ؟؟ که وقت دارند تمام بعد از ظهر و شبشان را در تجمعاتِ مسکوت ! بگذرانند ؟!؟

    فکر نمیکنید این هم یک جور وقت گذرانی برای جوانان بدون تفریح و محدودیت کشیدۀ ماست ؟؟

    چرا در شهر ها ی کوچک و روستا ها چنین تجمعاتی نیست ؟؟

    دوست داشتن

  10. کاملا درست است. گویا تجربه های تلخ قبلی به اکثریت مردم نشون داده که مبارزه بی خشونت و «سکوت فعال» که یکی از روشهای مبارزات بی خشونت است راه صحیح مطالبه حقشون است. با وجود عدم داشتن وسایل ارتباطی و سکوت رسانه های داخلی مردم چنین سینه به سینه اخبار رو به هم منتقل می کنند جای شگفتی داره.

    دوست داشتن

  11. خطاب به گوش قرمز:
    اين افرادي كه به قول شما تجمع ميكنند نه بيكارند و نه مرفه!
    احتمالا شما در حدي نيستي كه اين چيز ها رو بفهمي.لطفا در مورد چيزي كه نميفيمي نظر نده!

    دوست داشتن

  12. محبوبه که خیلی میفهمی

    شما مطمئنی که کارگری که صبح تا شب کار میکنه یا افرادی که شغل دو شیفته دارن یا دانشجوهایی که درس و امتحان دارن و برای تامین مخارج تحصیل ناچارن کار هم بکنن در این تجمعات شرکت میکن ؟؟

    وقتی میگم مرفه منظورم ثروتمند نیست ، فهمیده – منظورم کسیه که دغدغۀ نون نداره

    مثل همون راننده آژانسی که میگفت من حتی نرفتم رای بدم واسه اینکه ممکن بود » یه » مسافر از دستم بپره – فقط » یه » مسافر

    الان شما که در حدی هستی که بعضی چیزا رو بفهمی فهمیدی من چی گفتم ؟؟

    دوست داشتن

  13. بارها شده خودم جوونایی رو دیدم که میان و ماشین های عموما مدل بالا شون رو در خیابون های اطراف آزدی پارک میکنن و میرن برای تظاهرات ِ » بورژوآیی » !!

    اونم با رهبری ِ میر حسینی که ثابت کرد که همون تند روی دهه شصته که هر کی مخالف عقیده اش بود دو شماره از اداره و هر جای دیگه که دستش میرسید مینداخت بیرون

    مگه میشد ریش و پشم نداشته باشی و جای مهر رو کله ات نباشه و کارمند باشی ؟ اونم یک کارمند موفق ؟!؟

    این آدم همون موقع هم ظرفیت دموکراسی و پذیرش مخالف رو نداشت الان هم نداره

    کسی که ریس ستاد انقلاب فرهنگی بود و چه اساتید و چه جوون های لایقی رو بدبخت و آواره کرد

    و حلا تا میگی زن خودت فوق لیسانس نگرفته دکتر شده رگ غیرتش ورم میکنه

    واقعا باید تاسف خورد به حال چنین انقلابیون مخملی ! با چنان رهبر مخملی

    دوست داشتن

  14. در مورد مطلب یکی از کامنتگذاران در رابطه با ساتراپی :

    خنده دار ترین قسمت ماجرا اینه که داستان انیمیشن ساتراپی و محدودیت ها و مشکلات مطرح شده در اون انیمیشن عموما مربوط به زمان نخست وزیری ِموسویه !!!

    بابا اینا خیلی کمدین

    دوست داشتن

  15. سوال اینجاست که این پیشرفت های اجتماعی تا چه حد عمومیت دارند. آیا مردم مناطق مرفه تهران معیار مناسبی برای تشخیص پیشرفت اجتماعی-سیاسی ایران هستند؟

    دوست داشتن

من همه‌ی کامنت‌های وارده را می‌خوانم. اما ‌لطفا توجه داشته باشید که بنا به برخی ملاحظات شخصی از انتشار و پاسخ دادن به کامنت‌‌هایی که (۱) ادبیات تند، گستاخانه یا بی‌ادبانه داشته باشند، یا (۲) در ارتباط مستقیم با موضوع پستی که ذیل آن نوشته شده‌اند نباشند و یا (۳) به وضوح با نشانی ای‌میل جعلی نوشته شده باشند معذور هستم. در صورتی که مطلبی دارید که دوست دارید با من در میان بگذارید، از صفحه‌ی تماس استفاده کنید. با تشکر از توجه شما به بامدادی.

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s